14. Yüzyıl Divan Edebiyatı
2010 SBS Anlam Bilgisi Genel…
| Yazım (İmla) Kuralları (6. Sınıf) |
|
* * Cümlelerin başındaki sözcüğün ilk harfi büyük yazılır: Maçı sonuna kadar izledim. Buraların havası güzeldir.
* * Dize başlarındaki sözcükler büyük harfle başlar: "Bu ne acayip bilmece, * * Bütün özel adlar büyük harfle başlar: Hakan, Oya... Çince, Almanca...
Yaprak Dökümü, Mürebbiye... Babalar Günü, Sevgililer Günü...
* * Sanlar veya unvanlar özel adla kullanılırsa büyük harfle başlar: Vali Ahmet Bey geldi.
* * Mektuplarda hitap sözleri büyük harfle başlar: Kıymetli Arkadaşım,
* * Astronomi ve coğrafya ile ilgili konularda "dünya, güneş, ay" ve gezegen adları terim olarak kullanılıyorsa büyük harfle başlar: Önümüzdeki hafta Güneş tutulması olacakmış. (terim)
* * Yön adları bir özel adın önünde kullanılırsa büyük harfle başlar, yalnız kullanılırsa ya da yer adından sonra gelirse ilk harfleri küçük olur: Her yıl, Güney Asya'da felâket olur.
* * Dağ, göl, ova adları büyük harfle başlar: Ağrı Dağı, Van Gölü, Konya Ovası...
* * Mahalle, sokak ve cadde adları büyük harfle başlar: Vatan Mahallesi, Mehtap Sokak, Cumhuriyet Caddesi...
Örnek Soru:
A) Kar Doğu anadoluyu etkisi altına aldı. Yanıt: D "de"lerin Yazımı Dilimizde iki ayrı "de" vardır: Hâl eki "-de": Ek olan -de, kendinden önceki sözcüğe bitişik yazılır; ünlü uyumuna ve ünsüz benzeşmesine bağlı olarak "-de, -da, -te, -ta" biçimi vardır.
Bu kitapta her şeyi bulursun.
* * Hâl eki "-de" özel adlardan sonra geldiğinde kesme (') işareti ile ayrılarak yazılır. Onunla Ankara'da tanıştım. Çantam Sibel'de kalmış.
Bağlaç olan "de": Bağlaç olan "de"nin yalnız "de" ve "da" biçimi vardır. Kendinden önceki sözcükten ayrı yazılır.
Gelirken elma da aldım.
A) Cesaret, Türk'ün özelliklerindendir. Yanıt: B
"ki'lerin Yazımı * * "-de" hâl eki almış sözcüklere eklenerek yer bildiren sıfatlar türeten "-ki" eki eklendiği sözcüğe bitişik yazılır. Kolundaki yara iyileşti. Elindeki tüm parayı harcadı.
* * Bağlaç olan "ki" ise ayrı bir sözcüktür ve kendinden önceki sözcükten ayrı yazılır. Cümleleri ya da öğeleri bağlamak için kullanılır. Beni dinlemedi ki anlasın. O ki sınıfın en çalışkanıdır, sınavdan zayıf almış.
Uyarı: "Sanki, halbuki, oysaki, mademki" sözcüklerindeki "ki"ler kalıplaşmıştır, bitişik yazılır.
Örnek Soru:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki'nin yazımı yanlıştır? A) Elindeki kitabı masaya bıraktı. Yanıt: D "mi" Soru Ekinin Yazımı * * "mi" soru eki cümleye soru anlamı katsın veya katmasın her zaman ayrı yazılır. Okudu mu anlar. Film bitti mi çıkacağız. Onları hiç gördün mü?
* * Şahıs ekleri "mi" soru ekinden sonra gelir ve ünlü uyumuna uyar. Geziye katılacak mısın? Alilerle konuşmuyor musun?
Örnek Soru:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır? A) Sınıfını geçtimi ona bilgisayar alacağım. Yanıt: A
Sayıların Yazımı * * Sayılar hem rakamla hem de yazıyla yazılabilir. Edebî yazılarda sayılar yazıyla ve her sözcüğü ayrı yazılır. Tatile on üç gün kaldı. Banka işlemlerinde sayılar bitişik yazılır: Hesapta beşmilyondörtyüz lira var.
* * Çok sıfırlı sayılarda ana sayı rakamla diğer kısım yazıyla yazılabilir: İstanbul'da 500 bin konuta ihtiyaç var.
* * Saatler, istatistik verileri ve bilimsel araştırma sonuçları rakamla yazılır: Toplantı 20.40'ta başladı. Karışıma bu maddeden 8 gram ekleyeceksin.
Ay ve Gün Adlarının Yazımı * * Ay ve gün adları bir tarihle kullanıldığında büyük harfle başlar, diğer durumlarda küçük harfle yazılır. Müzik kursları 16 Ekim'de başladı Atatürk Samsun'a 19 Mayıs 1919'da çıktı. Kardeşim 5 Mavıs 1987 Pazar günü doğmuş. Okullar eylülde açılır, haziranda kapanır. Kısaca: Rakam varsa ay ve gün adları büyük rakam yoksa küçük yazılır.
Birleşik Sözcüklerin Yazımı Dilimizde birleşik sözcüklerin bitişik yazılabilmesi için birleşik sözcüğü oluşturan sözcüklerin ya ses değişikliğine ya da anlam değişikliğine uğraması gerekir.
* Sözcüklerin anlamını kaybetmesiyle bitişik yazılanlar: imambayıldı sivrisinek kaptıkaçtı görebilmek görüvermek bakakalmak öleyazmak
* Ses düşmesi ya da türemesi yoluyla bitişik yazılanlar: kayıp ol>kaybol sabır et>sabret kayın ana>kaynana kahve altı>kahvaltı ne için>niçin his et>hisset red et>reddet af ol>affol
* Aşağıdaki birleşik sözcükler anlamlarını koruduklarından ayrı yazılır: kuru fasulye gül suyu zeytin yağı taş kömürü bal arısı
İkilemelerin Yazımı * * İkilemeler her zaman ayrı yazılır ve ikilemelerin arasına noktalama işareti konmaz. ağır ağır, az çok, ağlaya sızlaya, dilden dile, el ele...
Kısaltmaların Yazımı
* * Birkaç sözcükten oluşan, kurum kuruluş durumundaki özel adların her sözcüğü bir harfle gösterilir. TDK (Türk Dil Kurumu), MEB ( Milli Eğitim Bakanlığı) * * Kısaltmaların yazımında araya nokta konmaz: THY, DSİ, TSK...
* * Kısaltmalara ekler, son harfin okunuşuna göre eklenir: DSİ'ne gittim, (yanlış) DSİ'ye gittim, (doğru) PTT'dan geliyor, (yanlış) PTT'den geliyor, (doğru) * * Kısaltmayı oluşturan harfler bir sözcük gibi okunuyorsa ek, son harfin okunuşuna göre değil, sözcüğe eklenir gibi yazılır: Babası TEK'de çalışıyor, (yanlış) Babası TEK'te çalışıyor, (doğru) Dün TEDAŞ'ye gittim, (yanlış) Dün TEDAŞ'a gittim, (doğru) * * Tek sözcükten oluşan bazı özel adlar ilk harfi büyük yazılarak iki-üç harfle gösterilir; kısaltmaların sonuna nokta konur:
* * Tür adlarının kısaltması küçük harfle başlanarak gösterilir: cad. (cadde), biy. (biyoloji) * * Eğer tür adları tek heceli ise ilk harf alınarak kısaltma yapılır: s.(sayfa), c. (cilt)
Örnek Soru:
A) Bugün TBMM'nde tören var. Yanıt: C
Yorumlar (21)
  yazar gizem, Şubat 24, 2011
Çok beğendim.
 Çok güzel. Yöneticiye çok teşekkür ederim. Çok yardımcı oldunuz. 
yazar ...!!!???, Şubat 16, 2011
Gerçekten güzel bir site. Güzel anlatılmış. Sınava burdan calıştım. Hadi bakalım hayırlısı. Yarın göreceğiz
yazar aleyna bayır, Kasım 21, 2010
Bence çok harika. Ben buradan ders çalıştım yazılıdan da 95 aldım. Sağ olun.
yazar yazar :::...................:::, Eylül 11, 2010 Ben bu siteyi çok beğendim , çok güzel bir site ,artık bu siteden çalışıyorum .
yazar GülNihal, Haziran 09, 2010
Bence güzel. Sınavıma burdan çalışıyorum. Beğenmeyenlere sölüyorum ozaman siz de yazın da görelim.
yazar ........., Mayıs 04, 2010
Bravo tebrik ederim. Çok güzel bir site. Sınavımda çok yardımcı oldu.....
yazar ????, Nisan 18, 2010  Bu site çok güzel hem sınavıma çalışmama yardımcı oldu hem de performans ödevinde bana yardımcı oldu. Bu siteyi yapana çok teşekkür ediyorum. Sağ olun var olun xD
Yorum yaz
|
Büyük Harflerin Kullanımı
Bu yorumun beslemesine abone olun
Güzel ve ayrıntılı anlatmış. Ben sevdim ama diğerlerini bilmem.
Edebiyat Forum
Kayıt - Giriş
