Anlamlarına Göre Cümleler

Cümleler bildirilen işin yapılıp yapılmamasına, sözü edilen­lerin bulunup…

Yazımı Karıştırılan Sözcükler

  TDK'NİN 2005 BASKILI YAZIM KILAVUZUNA GÖRE HAZIRLANMIŞTIR. PARANTEZ İÇİNDEKİ…

Sav

Özellikleri:  * "Sav" olarak adlandırılan bu ürünler bugünkü anlamda…

Fikret Otyam

Günümüz yazarlarındandır. İlk yazısı bir gazete haberiydi ve 1942'de Tasvir-i…
 
Ad Tamlamaları
  • İki ya da daha çok adın çeşitli anlam ilgileriyle oluşturduğu takıma ad tamlaması denir.
    Ad tamlamalarında birinci ada tamlayan, ikinci ada tamlanan denir.

Ad tamlamaları, yapılışları bakımından dört türlüdür:

1- Belirtisiz Ad Tamlaması:Tamlayan ek almaz. Tamlanan III. Tekil kişi iyelik eki alır.

Örnekler: 

  • Bahar rüzgarı
  • Okyanus akıntısı
  • Soru kitapçıkları
  • Sanat sevgisi
  • Avrupa Yakası
  • Yaprak Dökümü

2- Belirtili Ad Tamlaması: Tamlayan ilgi eki (-ın), tamlanan III. Tekil iyelik eki alır.

Örnekler:

  • Öğretmenin sorusu
  • İklimin etkileri
  • Çocukların şımarıklığı
  • Charli’nin Melekleri

3- Zincirleme Ad Tamlaması: En az üç addan oluşur. Bir ad tamlamasının sonuna ya da başına bir üçüncü ad getirilerek yapılır. İki tamlamasının kaynaşmasıyla oluşabilir. Tamlanan mutlaka ek alır.

Örnekler:

  • Sel felaketinin sonuçları
  • Sanat dünyasının sorunları
  • Öğrencilerin ders ücretleri
  • Memurların vergi iadeleri
  • Okulun beton duvarları
  • Türkçe öğretmeninin not defteri

4- Takısız Ad Tamlaması: Tamlayan ve tamlanan ek almaz. Bir şeyin neden yapıldığını ya da neye ben-zediğini gösterir.

Örnekler:

  • Yün kazak
  • Taş duvar
  • İpek saç

Ad Tamlamarıyla İlgili Özellikler:

Özellik 1: Ad tamlamalarında, tamlanan eki (iyelik eki) kaldırılınca tamlama bozulur:

  • Toplantı salonu ==> ("Toplantı salon" denmez.)
  • Müzik dersi ==> ("Müzik ders" denmez.)
     

Özellik 2: Zamirlerle kurulan ad tamlamalarında kimi zaman tamlananın aldığı iyelik eki anlatımdan düşer:
 

  • Sizin ev (iniz) okula uzak mı?
  • Bizim sınıf (imiz) çok kalabalık. 
     

Özellik 3: Belirtili ad tamlamalarında, tamlanan belgisiz zamirse, tamlayan eki (-in) yerine (-den) eki kullanılabilir:

  • Çocukların birkaçı yoktu.   
  • Çocuklardan, birkaçı yoktu.
     

Özellik 4: Kimi anlatımlarda ad tamlamasının tamlayanı ya da tamlananı düşebilir:
 
Henüz, arabası tamir edilemedi.
- Bu kitap kimin?
 
- Ayşe'nin (kitabı) 
 
 

Özellik 5: Devrik cümleli anlatımlarda tamlanan unsur-ları yer değiştirebilir:
 

"Geçti güzelliği yaz günlerinin
Geçti sevdalar, aşklar..." 
 
 

Özellik 6: Ad tamlamalarında kaynaştırma harfi olarak "n" ve "s" kullanılır. (Sadece "su" sözcüğüyle yapılan tamlamalarda "y" kaynaştırıcısı kullanılır.)

  • Öykü -n- ün kahramanları    
  • Çorba - n- ın koku - s- u   
  • Irmağın su - y- u 
  • Su - y- un tadı 
     
     

Özellik 7:  Ad tamlamalarında tamlayan - tamlanan arasında değişik anlam ilgileri vardır.

  • bulgur pilavı (hammadde - ürün ilişkisi)
  • sel felaketi (sebep - sonuç ilişkisi)
  • öğrenci yurdu (tamlananın neye özgü olduğu)
  • dikiş makinesi (tamlananın ne işe yaradığı)
     

Özellik 8: Ad tamlamaları bir sıfatla nitelenebilir.

  • bakımsız köy yolları
  • ucuz çocuk ayakkabısı
     

Özellik 9: Ad tamlamalarında tamlayan veya tamlanan sıfatla nitelenebilir. Tamlananın arasına sözcükler, söz öbekleri girebilir:

  • Çalışkan öğrencilerin notları 
  • Karadeniz'in köpüklü dalgaları 
  • İstanbul'un insanları canından bezdiren sorunları
  • Dağ rüzgârlarının mutluluk veren şarkısı 

KONU TESTLERİ: TEST-1   TEST-2   TEST-3
 

İlginizi Çekebilecek Diğer Konular:

Yorumlar (35)Add Comment
feedBu yorumun beslemesine abone olun
0
...
yazar didier, Ekim 10, 2011
Mükemmel ya çok beğendim. İşime yaradı smilies/cheesy.gif
0
...
yazar halef, Şubat 27, 2011
Bence çok güzel. Çünkü daha önce böyle bir şeyle karşılamadım.
0
...
yazar irem artemis, Şubat 25, 2011
smilies/cheesy.gif Teşekkürler, güzel anlatmışsınız.
0
...
yazar zehra bostan, Şubat 25, 2011
Mükemmel. Sınavdan 100 alırsam size borçluyum.
..., Düşük skorlu yorum [Göster]
0
...
yazar ......., Şubat 19, 2011
Valla çok sağ olun. Çok güzel ellerinize sağlık. Ödevime çok yardımcı oldunuz smilies/wink.gif
0
...
yazar okan beyazgül, Şubat 16, 2011
smilies/grin.gif Muhtesem bir sayfa ya... Herkese tavsiye ederim.
..., Düşük skorlu yorum [Göster]
..., Düşük skorlu yorum [Göster]
..., Düşük skorlu yorum [Göster]
0
...
yazar candyy, Ekim 27, 2010
Güzel gerçekten. Hazırlayanlara teşekkürler. Devamını bekliyoruz.
..., Düşük skorlu yorum [Göster]
0
...
yazar Senih, Ağustos 31, 2010
Ya harika bir site. 6. sınıfta anlamadığımı şimdi anladım. Hazırlayana saygılar smilies/grin.gifsmilies/grin.gif
..., Düşük skorlu yorum [Göster]
0
....
yazar adriana, Temmuz 31, 2010
smilies/grin.gif Çok güzel çok güzel anlatılmış. Hazırlayanlara teşekkür ederim.
0
...
yazar So0oNeR, Temmuz 19, 2010
Site harika olmuş.smilies/grin.gif Devamını dilerimsmilies/cool.gif
YOK, Düşük skorlu yorum [Göster]
0
...
yazar manolye, Mayıs 15, 2010
Çok güzel bir site. Elinize sağlık...
0
...
yazar öznur ezo, Mayıs 13, 2010
Güzel bi site. Teşekkürler hazılayanlara.
0
...
yazar bilaca, Mayıs 08, 2010
Ödevimi yaptım. Bu site çok güzelmişsmilies/cheesy.gif
0
...
yazar cullens, Nisan 30, 2010
Ben de hoca anlattı bir şey anlamadım. Bugün sınav var. Notumu yazarımsmilies/kiss.gif
0
...
yazar bilo, Nisan 21, 2010
Yahu çok muhtşem bu site. Yani sınavdan 100 aldım çok sağ olun!smilies/smiley.gifsmilies/smiley.gif
0
...
yazar mres56, Nisan 14, 2010
Beğendim. Ödeve yaradı. Hoca 100 verdi smilies/grin.gif
0
...
yazar bn beriş, Nisan 07, 2010
Vallaha ne diyim. Şimdi çalışıcam, yarın yazılım var. Yarın söylerim nasıl olduğunu, işe yaradığını yaramadığınısmilies/smiley.gif
0
...
yazar :)kübra:), Nisan 01, 2010
Çok güzel, ödevimde çok işe yaradı ya smilies/cheesy.gif
0
...
yazar halide, Mart 23, 2010
Süper diyorum başka bir şey demiyorumsmilies/smiley.gif
0
...
yazar takım, Mart 05, 2010
Çok süper harbi smilies/grin.gifsmilies/tongue.gif
0
...
yazar ................, Şubat 23, 2010
smilies/tongue.gif Mükemmel bi site. Hazırlayanlara teşekkür ediyorumsmilies/shocked.gif
0
...
yazar gülşah cemre, Ocak 10, 2010
Emeği geçen herkese teşekkür ederim. Ellerinize sağlıksmilies/kiss.gif
0
...
yazar spiderman, Ocak 07, 2010
Harika bi site smilies/smiley.gif
0
...
yazar efsane, Ocak 07, 2010
Emeği geçenlere teşekkürlerimi ve saygılarımı sunarım...
0
...
yazar rumi, Ocak 07, 2010
Bence çok güzel. Çünkü bana isim tamlamaları öğrettismilies/kiss.gif
0
...
yazar al paçino, Aralık 10, 2009
Büyüksün hoca... Ellerin dert görmesinsmilies/smiley.gif
0
...
yazar özgegül, Aralık 07, 2009
Bu site bana göre süper... herkes bu siteye girmeli 6.sınıfa gidenler özellikle!!! Bilenler bilmeyenlere duyursunsmilies/grin.gifsmilies/kiss.gif
0
...
yazar eren cam, Kasım 15, 2009
smilies/wink.gif Mükemmel yaa çok beğendim... Hazırlayanlara teşekkürler.

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
< Önceki   Sonraki >
ad tamlamalari ad tamlamarıyla ilgili özellikler adlar belirtili ad tamlaması belirtisiz ad tamlaması isim tamlamalarıyla ilgili özellikler isimler takısız ad tamlaması zincirleme ad tamlaması
 

Edebiyat Forum

Kayıt - Giriş



Bunlari Biliyor musunuz?

En uzun Türk destanı Kırgızların “Manas Destanı”dır.
Çarşamba, 02/08/2012 22:28
Telif Hakkı © 2012 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.