Cümlenin Bakış Açısı

Genel konunun hangi açıdan ele alınacağını bildiren öğedir. Bakış açısı cümle vurgusunun açık ifadesidir. Bir paragrafın giriş cümlesinin bakış açısı, ana düşünceye atılmış ilk adım olduğundan çok önemlidir. Ana düşünce; bu bakış, açısıdan kopuk olamaz. 


Örnek:

Bir ülkede dil iyi kullanılmazsa düşünceler doğru aktarılamaz. Düşünceler doğru aktarılmazsa adalet yanlış yolu sapar. Adalet yanlış yola saparsa toplumsal kargaşa başlar. Toplumsal kargaşa başlarsa devlet yıkılır.

Ancak bütün paragraflar bu şekilde oluşmuyor. Tekrarlanan öğelerin yerine bağlantı öğeleri kullanılıyor:

Bir ülkede dil iyi kullanılmazsa düşünceler doğru aktarılamaz. O zaman adalet yanlış yola sapar. Bunun sonucunda toplumsal kargaşa başlar. Bu nedenle devlet yıkılır.

Bu parçada altı çizili sözler bağlantı öğesidir. Bunlar, kendinden önceki cümlelerin cümle vurgularının (bakış açılarının) yerine geçmiştir. Bağlantı öğeleri anlatıma akıcılık kazandırır.

Bir paragrafın giriş cümlesinin sınırlandırılmış konusu, bütün paragrafın sınırlandırılmış konusu olur. Yukarıdaki paragrafın tüm cümlelerinin sınırlandırılmış konusunu bulalım:

1. cümlenin sın. konusu: Bir ülkede dilin iyi kullanılmamasının sonucu

2. cümlenin sın. konusu: Düşüncelerin doğru aktarılmamasının sonucu

3. cümlenin sın. konusu: Adaletin yanlış yola sapmasının sonucu

4. cümlenin sın. konusu: Toplumsal kargaşanın başlamasının sonucu

Bu paragrafın bütünü kapsayan konu 1. cümlenin sınırlandırılmış konusudur. Yani paragrafın konusu: "Bir ülkede dilin iyi kullanılmamasının sonuçları" dır.

Örnek:

Yalan insanı yalnızlaştırır. Yalnızlaşan insan psikolojik bunalıma düşer. Psikolojik bunalıma düşen insan yaşamdan zevk almaz. Yaşamdan zevk almayan insan kaba ve saldırgan olur.

Paragrafın bağlantı öğeleriyle anlatımı:

Yalan insanı yalnızlaştırır. O zaman insan psikolojik bunalıma düşer. Böyle insanlar, yaşamdan zevk almaz. Sonunda kaba ve saldırgan olur.

Kimi zaman 1. cümlenin genel konusu tüm cümlelerin başına getirilerek de paragraf oluşturulabilir:

Teknik insanın yaşamını kolaylaştırır. (Teknik) İnsanın enerjisini kendini geliştirme yönünde kullanmasını sağlar. (Teknik) Rahat ve mutlu insanlar yaratır. (Teknik) Tüm insanların birbirine yakınlaşmasını sağlar.

Yinelenen bu genel konular atıldığında paragraf akıcılık kazanır.

Bir cümleye yöneltilecek sorulara uygun yanıtlar verilerek de paragraf oluşturulabilir:

==> Sanatçının görevi toplumu aydınlatmaktır.

  • Sanatçı, neden toplumu aydınlatmakla görevlidir?
  • Bu işi niçin sanatçı yapmalıdır?
  • Bu işi yaparken nasıl bir yol izlemelidir?

==> Politika yönetme sanatıdır.

  • Politikanın amacı nedir?
  • Niçin sanatsal olmalıdır?
  • Bizde ve dünyada politikayı sanat haline getiren politikacı var mıdır?
  • Politika sanatsal biçimde yapılırsa toplum üzerindeki etkisi ne olur?

==> “Yaban" romanım tanıtan bir eleştiri yazınız.

  • "Yaban" romanının yazarı kimdir, sanat anlayışı nedir?
  • "Yaban" romanında yazarın önceden belirlenmiş bir amacı var mıdır, bu amaç okura iyi iletilebilmiş midir?
  • "Yaban"  romanının konusu hangi dönemde, nerede geçmektedir?
  • "Yaban"  romanının konusu nedir?
    Roman kahramanları kimlerdir, en önemli tiplerin özellikleri (karakterleri) nedir?

Yorumlar (0)Add Comment

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
 

Reklam

Kayıt - Giriş



Bunlari Biliyor musunuz?

İlk yerli roman Şemsettin Sami'nin "Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat" adlı eseridir.
Cuma, 09/10/2010 22:19
Telif Hakkı © 2010 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.
Tavsiye Siteler: firma rehberi| Sbs Sonucu |