|
Söylenen bir düşünceyi inandırıcı kılmak ve pekiştirmek amacıyla söze bir atasözü ya da özdeyiş katmaya irsal-i mesel denir. Bu sanat hayal ve duygudan çok düşünceye dayanır. Güçlendirilmek istenen düşünce kendisi ile ortak yönü olmayan bir başka düşünceyle birlikte kullanılır ve sonuçta verilen örnekle bu düşünce okuyucuya benimsetilmiş olur.
Örnekler: Tok olanlar bilemez çektiğini aç kalanın Sırtı pek kimseye ahval-i şita yaz görünür Allah’a sığın şahs-ı halimin gazabından Zira “yumuşak huylu atın çiftesi pektir” Yırtıcı kuşun ömrü olur az Bir tek ipte iki cambaz oynamaz
Balık baştan kokar bunu bilmemek Seyrani gafilin ahmaklığından Aldanma cihanın sakın varına Bir nefesi verme cihan varına Bugünkü işini koyma yarına Yar yıkıldığı gün tozar demişler Kirpikleri uzundur yârin hayale sığmaz Eski meseldir âşık, mızrak çuvala sığmaz Esnafa da biraz insaf gerekir Bal tutan parmağın yalar İlginizi Çekebilecek Diğer Konular:
-
Bir sözcüğün sonunda bulunan ünsüz harfin kendinden sonra gelen ve ünlüyle başlayan sözcüğe, bitişik okunmasına ulama denir. ...
-
Aynı varlığın, olayın, durumun... birbirine karşıt iki yönünü bir arada belirtmeye ya da birbirine karşıt kavramlar arasında il...
-
Birden çok gerçek anlamı olan bir sözü herkesçe bilinen (yakın) anlamında değil de uzak anlamını kastederek kullanmaya tevriye de...
-
İnsan dışındaki varlıkları insan gibi düşünerek, insana özgü nitelikleri o varlıklara yakıştırarak söz söyleme sanatına te...
-
Aralarında ilgi kurulabilen iki kavramdan, ilgili oldukları konuda zayıf olanı güçlü olana benzetmeye teşbih denir.
Teşbih, bir ka...
|