Aralarında ilgi kurulabilen iki kavramdan, ilgili oldukları konuda zayıf olanı güçlü olana benzetmeye teşbih denir.

Teşbih, bir karşılaştırmadır. Teşbihin, teşbih olabilmesi için karşılaştırılan iki şeyin bir benzetme yönünde birleşmesi şarttır. Aralarında ortak nitelik bulunmayan şeyler karşılaştırılsa bile teşbih (benzetme) oluşmaz.

Temel Öğeler:

• Benzeyen (zayıf unsur)
  
• Kendisine benzetilen (kuvvetli unsur)

Yardımcı Öğeler:

• Benzetme yönü (iki varlık arasındaki ortak yön)
  
• Benzetme edatı (gibi, kadar, sanki misal, tıpkı, benzer, andırır, adeta ...)

Örnek:

Ah bu türküler, köy türküleri
Ana sütü gibi candan
Ana sütü gibi temiz

Benzeyen: Köy türküleri

Kendisine Benzetilen: Ana sütü

Benzetme Yönü: Candan, temiz

Benzetme Edatı: Gibi

Benzetme dört türlüdür:

a) Ayrıntılı Benzetme (Teşbih-i mufassal): Dört öğesi de bulunan benzetmedir.

Örnek:

Sular öyle temiz ki, annemin yüzü gibi.

Benzeyen: Sular

Kendisine Benzetilen: Annemin yüzü

Benzetme Yönü: Temiz

Benzetme Edatı: Gibi

b) Kısaltılmış Benzetme ( Teşbih-i mücmel): Benzetme yönü olmayan, diğer öğeleri olan benzetmedir.

Örnek:

Şenyuva Apartmanı bodrum katı
Kutu gibi bir dairede otururlar.

Benzeyen: Daire

Kendisine Benzetilen: Kutu

Benzetme Edatı: Gibi

c) Pekiştirilmiş Benzetme (Teşbih-i müekked): Benzetme edatı olmayan, diğer öğeleri olan benzetmedir.

Örnek:

Yollar köyleri saran eskimiş çerçeveler

Benzeyen: Yollar

Kendisine Benzetilen: Eskimiş çerçeveler

Benzetme Yönü: Saran

d) Yalın Benzetme (Teşbih-i Beliğ):Sadece temel öğelerle (benzeyen, kendisine benzetilen) yapılan benzetmelere denir.

Örnek:

Serviler içinde bir alev Emirsultan

Benzeyen: Emirsultan

Kendisine Benzetilen: Bir alev