Sanatı insanlar arasında anlaşmayı sağlayan bir araç olarak kabul edebiliriz. Ayrıca sanat, maddi kaygı gütmeyen, insanda estetik haz ve heyecan uyandıran ürünlerin toplamıdır. Sanat; din ve felsefe gibi, insanı günlük hayatın dar kalıplarından kur­taran bir teneffüs ânı gibidir. Sanatta güzeli, bilimde doğruyu arayan insan ruhu ve zekâsı, aslında kendini aramaktadır.

Her sanat eseri, var olan bir şey ile bir nesne ile ilgilidir; belli bir varlığı anlatır, ondan bir kesit ortaya koyar. Bir resim, belli bir tabiat parçasının resmidir veya bir insanın görüntüsüdür. Bir ti­yatro oyunu, belli olayların simgelenmesidir. Bir şiir ya da mü­zik parçası, ya tabiattan ya da insan ruhundan, insan duygula­rından bir anlatımdır. Sanatçının gördüğü, kavradığı ve gerçek­lik olarak belirlediği varlığın bilgisi, sanatın öz konusunu oluş­turur.

Güzel sanatların temeli olan başlıca nitelikler güzellik, etkile­yicilik, öğreticilik, evrensellik ve yaratıcılıktır.

Güzellik: Sanat, estetik bir etkinliktir. "Güzellik" uzun süre sa­natın en önemli niteliği olarak görülmüştür. Ancak her döne­min, her toplumun her bölgenin kendine özgü bir güzellik an­layışı vardır.

Etkileyicilik: Sanat artık, doyurucu bir estetik yaşantı oluştur­mak için gerekli dürtüleri yaratma becerisi olarak görülmektedir. Öyleyse sanatın en önemli özelliklerinden biri de "etkileyicilik"tir.

Öğreticilik: Tarihe baktığımızda sanatın eğitsel (öğreticilik) iş­levine tanık oluyoruz. Başta dinsel öğretiler sanat aracılığıyla kitlelere aktarılmıştır.

Evrensellik: Bir Yunan heykeli, bir Osmanlı seramiği, bir Uzak Doğu resmi farklı anlayışların ürünleridir. Ama bu yapıtların her birinde ayrı bir güzellik, ayrı bir çekicilik buluruz. Bu, tüm insan­lığa hitap eden bir güzelliktir. İşte bu nedenle evrensellik, sana­tın en temel niteliklerinden biridir.

Yaratıcılık: Bir manzara ile o manzarayı konu alan resim ara­sında fark vardır. Biri olandır, diğeri olanı kişinin yorumuna, al­gısına, zevkine, anlatım biçimine ve içinde bulunduğu her tür­lü duruma göre değiştirerek yeniden ortaya koymadır. Yani sa­nat, doğanın olduğu gibi aktarımı değildir. Doğanın değiştiril­mesiyle ortaya çıkar. Sanat bireysel bir üretimdir. Ortaya çıkan ürün, benzersizdir. Doğadaki kuş, böcek, şelale vb. sesler ile bir beste arasındaki fark, sanatçının yaratıcılığının göstergesidir.

Yorumlar (0)

Bu yorumun beslemesine abone olun

Ä°sim

Yorum

daha küçük | daha büyük

E-posta ile takip (sadece kayıtlı kullanıcılar)

Yorum Ekle