Metin - Edebi Metin Uygulama - 2 - Yeni müfredata uygun türkçe ve edebiyat konuları

A- Aşağıdaki metinlerin hangi yazı türlerinden alınmış olabileceğini belirleyiniz.

1- Anayoldan, 38. km'de sarı tabelanın gösterdiği yöne ayrılıp, bir dere gibi kıvrılarak yukarı akan yola girince İlgaz Dağlan'na girdik.

2- Çocuk oyuncaklarının en güzellerinden biriydi bilyeli kaykaylar. Biz ona tornet derdik. Yokuş başına mahallede ne kadar çocuk varsa dizilir, aramızda bilyeli yarışı yapardık.

3- Düşünme ile dil, görme ile dil arasında sıkı bir ilişki vardır. Yaratıcı bir görme, yaratıcı düşünme, dilde de yaratıcı olur.

4- İhtiyar, kaftanın altından kolunu çıkardı. Sıvadı. Bey'e uzattı. Pazısında derin bir yara izi vardı. Bu yarayı, gecesi altı ay süren bir adadan karısını kaçırırken almıştı. Bey, ellerine sarıldı. Öpmeye başladı.

- Ben senin oğlunum! dedi.

- Turgut musun?

- Evet...

5- Yahya Kemal Beyatlı 2 Aralık 1884-1 Kasım 1958 yılları arasında yaşadı. Türk şairi ve yazarıdır. Üsküp'te doğdu; asıl adı Ahmed Agâh'tır. İlköğrenimini Üsküp'te; orta öğrenimini Selanik ve İstanbul Vefa idadilerinde tamamladı. 1903 yılında Paris'e giderek bir yıl bir kolejde Fransızcasını ilerlettikten sonra Siyasal Bilgiler Fakültesine girdi. 1912 yılında yurda döndükten sonra dil ve tarih konularında makaleler yayımladı.

6- Sakın bir söz söyleme, yüzüme bakma sakın

Sesini duyan olur, sana göz koyan olur.

Düşmanımdır seni kim bulursa cana yakın,

Anan bile okşasa benim bağrım kan olur...

B- Aşağıdaki metinlerin "anlatmaya ve göstermeye dayalım" mı, "coşku ve heyecana bağlı" mı olduğunu belir

1- Ne şair yaş döker, ne âşık ağlar,

Tarihe karıştı eski sevdalar

Beyhude seslenir, beyhude çağlar,

Bir sola, bir sağa çoban çeşmesi...

2- Gelse de en acı sözler dilime,

Uçacak sanırım birkaç kelime..

Bir alev halinde düştün elime,

Hani ey gözyaşım akmayacaktın

3- Kısa bir öyküdür hayat, uğruna upuzun acılar çektiğimiz. Kısa bir türküdür hayat, bir kez daha söylemek için delirdiğimiz... Sonuçta herkes çok sever ve asla vazgeçmek istemez ondan.

4- Günler geçiyordu. Kadın her geçen gün kendini daha kötü hissediyor, çok sevdiği kocasına hasta haliyle yük olduğunu düşünüyordu. Eşinin bu içine kapanık, karamsar hâli kocasını çok üzüyordu. Bir an önce bir şeyler yapması gerekiyordu, karısı günden güne kendi içine kapanık dünyasında kayboluyordu.

5- Genç Kaplan kafesinde demir parmaklıklar ardında sinirli ve hızlı adımlarla gidip geliyordu. Nedense bugün yüreğini sanki dikenli tel halatıyla sıkıyorlardı. Bu kafese kapatıldığından beri güneş birçok kereler doğup batmıştı. Bir aylık ya vardı ya yoktu. Ormanda gezintiye çıktığı gün avcılar yakalayıp bu hayvanat bahçesine satmışlardı onu.

6- Gözlerinde aksi bir derin hiçin, Kanadın yayılmış, çırpınmak için; Bu kış yolculuk var, diyorsa için, Beni de beraber al anneciğimi

Cevaplar:

A) 1) Gezi Yazısı 2) Anı 3) Makale 4) Öykü 5) Biyografi 6) Şiir

B) 1-2-6: Coşku ve Heyecana Bağlı Metinler 3-4-5: Anlatmaya ve Göstermeye Dayalı Metinler

** Uygulamayı ekten indirebilirsiniz.