|
Türk destanlarına ait asıl metinler elimizde değildir. Çok zengin olduğu bilinen Türk destanları ile ilgili bilgiler Arap, İran ve Çin kaynaklarından elde edilmiştir.
Destanlarımızın büyük bir kısmı yazıya oldukça geç geçirilmiş, sözlü edebiyattaki şekliyle de tamamen yazıya aktarılamamıştır.
Destanlar, doÄŸal destan ve yapay destan olmak üzere ikiye ayÂrılır.
a) DoÄŸal Destan
Önce bir ÅŸair tarafından ulusal dilde söylenen, zamanla ÅŸairi unutularak anonimleÅŸen, bir ulusun yaÅŸamış olduÄŸu olayların anlatıldığı destanlardır. Bunlar, dilden dile dolaşırken büyük deÂÄŸiÅŸikliklere uÄŸrar. ÖrneÄŸin, Ergenekon Destanı, bir doÄŸal desÂtandır.
Türklerin doğal destanları, kendi içinde şu şekilde sınıflandırılır.
İslamiyet'ten Önceki Türk Destanları
-
Saka Destanları: Alp Er Tunga Destanı, Şu Destanı
-
Hun - Oğuz Destanları: Oğuz Kağan Destanı, Atilla Destanı
-
Göktürk Destanları: Bozkurt Destanı, Ergenekon Destanı
-
Uygur Destanları: Türeyiş Destanı, Göç Destanı
İslamiyet Etkisindeki Türk Destanları
-
Karahanlı Dönemi: Satuk Buğra Han Destanı
-
Kazak-Kırgız: Manas Destanı
-
Türk-Moğol: Cengiz Destanı
-
Tatar-Kırım: Timur Destanı, Ediğe Destanı
-
Selçuklu-Osmanlı: Seyid Battal Gazi Destanı, Danişmend Gazi Destanı, Köroğlu Destanı
Diğer Ulusların Doğal Destanları
- İliada, Odyssseia - Yunan
- Şehname - İran
- Kalevala - Fin
- Ramayana, Mahabarata - Hint
- Chanson de Roland - Fransız
- Gılgamış - Sümer
- İgor - Rus
- Åžinto - Japon
- Cid - İspanyol
b) Yapay Destan
DoÄŸal destandan temel farkı, anonim nitelik taşımamasıdır. Bir ÅŸaÂir tarafından, doÄŸal destanlara benzetilerek yazılan destanlardır.
- Fazıl Hüsnü Dağlarca Üç Şehitler Destanı
- Kayıkçı Kul Mustafa - Genç Osman Destanı
- Tasso - Kurtarılmış Kudüs
- Milton - KaybolmuÅŸ Cennet
İlginizi Çekebilecek Diğer Konular:
-
Yunanlıların Hint-Avrupa kökenli halk olduÄŸu, insan ve tanrı anlayışını Mezopotamyalılardan aldıkları bilinmektedir. Yunan tanrÄ...
-
Özellikleri:
Türk edebiyatında İslamiyet öncesi döneme ait ürünlerin sayısı çok azdır.
Göktürk alfabesiyle yazılan ...
-
Başlangıçta "Tanrı Kara Han" ile "su" vardı. Kara Han yalnızlıktan sıkılıyordu. Su dalgalandı, "Ak-Ana" çıktı. Kara Han'a "Yar...
-
İçindekiler:
* Metin ve Zihniyet
* Yapı
* Metin ve Yapı
* Zaman
* Mekan
* Tema
* Dil ve anlatım
* Anlama ve Yorumlama
* Metin ...
-
BUDACI İYİ VE KÖTÜ KALPLİ PRENS MASALI
Taşgaru ilinçüka atlanturdı erti.. balık taştın tarıgçı-larag körür erti kurug yeri...
|