MODERN TİYATRO

KARAGÖZ

MEDDAH

ORTA OYUNU

Sahne

Oyunun içeriğine göre değişen, zengin dekor kullanılan, perdesi olan bir sahne vardır.

Deve veya manda derisinden kesilmiş insan, hayvan, bitki, eşya vb. birtakım şekillerin arkasından ışık verilerek beyaz bir perde üzerine yansıtılması ile sahne oluşturulur.

Herhangi bir sahne ol­madan seyirci karşısında oynanır. Kahvehane veya benzeri yerlerde oynanır.

Etrafı seyircilerle çevrilmiş, üstü açık, palanga ya da mey­dan denen bir alanda oynanır.

Müzik

Konuya uygun her çeşit müzik kullanılabilir. Müzi­ğin zamanlamasında bir sınır yoktur.

Def ve nâreke denilen düdük kullanılır. Müzik eşliğinde ve ahenkli bir şekilde semai okunur.

Müzik yoktur. Ancak meddah, herhangi bir müzik aletinin sesini taklit edilebilir.

Daha çok zurnanın kullanıldığı müzik vardır. Pişekâr'ın elinde tuttuğu iki dimili, birbirine çarpıp ses çıkaran pastav (şakşak) kullanılır. "Zurna" ve "çiftenara" gibi nefesli ve vur­malı çalgılarla söylenen şarkı ve türküler vardır.

Tipler

Oynanan eserin içeriğine göre değişir.

Belli özellikleri olan tipler vardır. Bu tipler hiç değişmez.

Meddah'ın anlattığı hikâyedeki tipler onun taklidiyle canlandırılır. Bu tipler her hîkayede deği­şir, ama tipleri taklit eden meddah değişmez.

Kalıplaşmış özellikleri olan tip­ler vardır. Bunlar hiçbir zaman değişmez.

Dekor

Sahnelenen oyunun içeriğine göre değişebilen profesyonelce hazır­lanmış dekor kullanılır, (renk, ışık, eşya, araç, gereç...)

Oyundan önce pedeye "göstermelik" adı verilen çiçek, ağaç, fıskiyeli, havuz, kalyon, zümrüdü-anka, gemi, denizkızı gibi figürler konur.

Dekor yoktur.

Basit de olsa dekor vardır.

Yeni dünya: Paravandan yapılan evdir. Bazen hamam olarak kullanılır.

Dükkân: İki katlı bir kafesten oluşur ve Kavuklu'nun işyeridir.

Kapı: Oyuncuların meydana girip çıktığı bölümdür.