Millî Edebiyat Dönemi'ndeki Farklı Şiir Tarzlarını Karşılaştırılması

 

 

* * Millî Edebiyat dönemi şiirlerinde üzerinde durulan ortak te­malar vardır:

 

Millî Edebiyat döneminde Ziya Gökalp ve çevresinde gelişen, milliyetçi şiir de diyebileceğimiz şiirlerde konular yerli hayattan, halkın yaşamından, devrin gerçeklerinden, Anadolu gerçekle­rinden seçilmiştir. Bu şairler zaman zaman bireysel duyarlıkları işledikleri toplumsallıktan uzak şiirler de yazmışlardır. Ancak genel olarak konular yerli, millî ve toplumsal konulardır. Bu şi­irlerde ortak temalar kahramanlık, halkın yaşamı, millî tarih ve milliyetçilik duygusu, kahramanlıktır.

 

Saf (öz) şiir yolunda yazılan şiirlerde ise özellikle Ahmet Haşim'de bireysel konular işlenmiştir. Toplumsallık, devrin ger­çekleri onun şiirinde yer bulamaz kendine. Yahya Kemal ise konularını ya Osmanlı tarihinin şanlı sayfalarından almış ya da aşk, ölüm, İstanbul sevgisi gibi konuları işlemiştir. Bu şiirlerde ortak temalar, aşk, ölüm, bireysel duyarlıklardır.

 

Mehmet Akif'te gördüğümüz halkın yaşama tarzını ve değerle­rini, anlatan manzumelerde ise konu doğrudan doğruya o dö­nemde halkın içinde buluğundu durumdur. Bu şiirlerde ana te­ma halkın yaşamı, değerleri ve İslamcılık fikridir.

 

* * Milli Edebiyat dönemi şiir dilinin ve söyleyiş biçiminin kay­nakları:

 

Millî Edebiyat döneminde Ziya Gökalp ve çevresinde gelişen şiirlerin dil ve söyleyiş biçiminin kaynağı konuşma ve halk şiiri­dir. Kitabı bir dilden gündelik yaşamda konuşulan dille geçil­miş, halk şiir söyleyiş biçimlerinden yararlanılmıştır.

 

Saf (öz) şiir yolunda yazılan şiirlerin dil ve söyleyiş özellikleri ise özellikle Ahmet Haşim'de kitabidir. Halkın kullandığı dilden uzaktır. Arapça ve Farsça sözcükler kullanılması yönüyle Edebiyat-ı Cedide anlayışı görülür. Haşim sonradan şiirlerinde sa­deleşme yoluna gitse de onun halk söyleyişlerini şiire taşıma gibi bir kaygısı yoktur. Yahya Kemal'in de özellikle konuları geçmişten aldığı şiirlerinde dilinin ağırlaştığı görülür.

 

Halkın yaşama tarzını ve değerlerini anlatan manzumelerde ise dil ve söyleyişin kaynağı doğrudan doğruya halkın dilidir. Bu manzumelerde argolar dâhil olmak üzere sokak dilinin tüm sı­caklığı hissedilir. Devrik cümlelerle, ünlemlerle, soru cümlele­riyle, karşılıklı konuşmalarla bir hikâye ya da olay şiir biçiminde anlatılmıştır.

ÖRNEK ŞİİRLER:

AHLAK - ZİYA GÖKALP

KARANLIK - AHMET HAŞİM

BÄ°R BAÅžKA TEPEDEN - YAHYA KEMAL BEYATLI

SÃœLEYMANÄ°YE'DE BAYRAM SABAHI - YAHYA KEMAL BEYATLI

KÖSE İMAM - MEHMET AKİF ERSOY

Yorumlar (0)

Bu yorumun beslemesine abone olun

Ä°sim

Yorum

daha küçük | daha büyük

E-posta ile takip (sadece kayıtlı kullanıcılar)

Yorum Ekle