|
 Belli bir düşünceyi anlatmak, bir ülküyü aşılamak veya halk topluluklarını coşturmak amacıyla söylenen sözlere söylev denir. Bu sözleri söyleyen kişi hatip, söz söyleme sanatı işe hitabet adını alır.
İnsan etkinliğinin her yönü söylevin konusu olabilir. Dinleyicilerin içinde yaşadıkları hayatın her yönü, üzerinde durulmaya değer niteliktedir. Bu bakımdan ekonomik, politik, sosyal, ilmi, dini, artistik, edebi... bütün konular hitabetin alanı içine girebilir.
Fikirler sözle ve yazıyla anlatılabilir. Yazının sürekli ve derin bir etkisi vardır. Buna karşılık sözün muhatabına ulaşması ve algılanması daha kolaydır. Bu yüzden, eski çağlardan bu yana hatipler toplumların öncüleri olmuşlardır.
Eski Yunan ve Roma medeniyetinde Cicero ve Demosthenes en ünlü hatiplerdir.
Türk tarihinde en eski hitabet örneği Göktürk Kitabeleri'nde kayıtlıdır. Bilge Kağan'ın ağzından yazılan bu kitabede Türklerin ilk kurtuluş savaşı anlatılmaktadır.
Halide Edip Adıvar ve Hamdullah Suphi Tanrıöver İstanbul işgal edildiğinde Sultanahmet mitinglerindeki söylevleri ile dikkat çeken isimlerdir.
Özellikleri
-
Toplumu ilgilendiren tüm konularda nutuk söylemek mümkündür.
-
Her konuda söylev verilebilir; ancak dini, siyasi, sosyal ve askeri alanlarda verilen söylevler daha önemlidir.
-
Hatip, hem kendisinin hem de başkalarının yanılmasını önleyecek kadar sağduyulu ve dürüst olmalıdır. Dinleyicilere karşı iyi niyetli, kendini ön plana çıkarmayacak kadar alçakgönüllü olmalıdır.
-
Hitabetin de giriş, gelişme ve sonuç olmak üzere üç bölümden oluşan bir planı olmalıdır.
-
Giriş bölümünde, sade bir dille amaç doğrudan doğruya bildirilir. İfade tarzı sert, duygulandırıcı, ağırbaşlı veya gösterişli olabilir. Gelişme bölümünde, anlatılmak istenen konu hikâye edilir. Böylece dinleyici duygu ve düşünce yönünden etkilenmeye çalışılır. Hatip, gerekli noktalar üzerinde ısrarla durur, kendinden bir şeyler katmaz. Daha sonra hitabetin temel unsuru sayılan kanıtlara geçirilir. Doğrudan dinleyicilerin aklına hitap edilir. Daha sonra, bu kanıtlara aykırı olan düşünceler reddedilerek, çürütülür. Bu red bölümü her zaman gerekli değildir. Sonuç bölümünde ise her türlü şüphe ve tereddüt yok edilir. Kanıtlar sıralanmış, dinleyici ikna edilmiştir. Artık gerekli davranışlar ve ses tonunun yardımıyla söz ustalıkla kesilmeli ve dinleyici kazanılmalıdır.
-
Söylev söz ve sesle gerçekleştirilen bir sanattır. Bu yüzden söylev veren kişi sesinin kullanımına dikkat etmeli, konuşma metninde akıcılığı bozacak öğelere yer vermemelidir.
İlginizi Çekebilecek Diğer Konular:
-
Gazetecilerin bir yeri, bir kurumu ziyaret ederek, o yerin özelliklerini, orada gördüklerini kişisel düşünceleriyle birleştirip fo...
-
Amacı olayları anlatmak; okuyucuyu, dinleyiciyi olayların içinde yaşatmak olan anlatımdır. Roman, öykü, masal, tiyatro türleri, as...
-
Kendi uzmanlık alanlarında tanınmış kişilerle hayatları, çalışmaları, eserleri ya da seçilen herhangi bir konuda sorulu cevapl...
-
Mektup: Birbirinden farklı yerlerde bulunan kişi veya kurumlar arasında özel ya da resmi iletişimi sağlayan yazı türüdür.
Özel M...
-
Arkadaşlar aşağıdaki ekten mektup örneklerini indirebilirsiniz. Dosyada;
İş mektubu örneği
Dilekçe örneği
Özel mektup örn...
|
Bu yorumun beslemesine abone olun
