Şiir ve Zihniyet

Zihniyet denildiği zaman aklımıza bir dönemin, sosyal ve siyasî olayları, kültürü sanat zevki, insanlar arası ilişkileri bilimsel ve teknik düzeyi sürdürülen…

Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı Konu Testi - 1

1. Tek romanı ve en önemli eseri "Üç İstanbul"da, II. Abdülhamit, II. Meşrutiyet ve Mütareke yıllarının İstanbul'unu anlattı. Gerçekçi kişiler, ayrıntılı…

LYS Edebiyat Tarama Testi - 4

1. Türkçenin Arapça ile boy ölçüşebilecek zengin­likte olduğunu kanıtlamak ve Türkçenin Farsçadan zengin bir dil olduğunu göstermek için eser­ler kaleme alan…

11. Sınıf Dil ve Anlatım Tarama Testi - 1

1. Aşağıdakilerden hangisi fıkra türünün özellik­lerinden biri değildir?  A) Okurun ilgisini çekecek günlük olayları işle­mesi B) Yazılanlara okuru inandırma…

Ünsüz Türemesi

"Anne, elli, belli." 

Bu sözcüklerin dışında Türkçe sözcüklerde sözcük kökünde aynı iki ünsüz yan yana bulunmaz. Yukarıdaki sözcüklerin aslı değişmiştir ya da kökle ek yan yanadır.

Yabancı dillerden Türkçeye geçen sözcüklerin asıllarında yan yana aynı iki ünsüz varsa bu ünsüzlerden biri, sözcük Türkçeye geçerken düşürülür. Aslında çift ünsüz olan söz­cük, Türkçede tek ünsüzle kullanılır.

"His, hak, şık, zan, hat, af, ret, hal..." gibi sözcükler böy­ledir.

Böyle sözcüklerden sonra ünlü ile başlayan ekler gelecek olursa sözcüğün aslında olan ikinci ünsüz ortaya çıkar. Bu duruma "ünsüz türemesi" adı verilir.

  • Hak: Hakkını arıyor.
  • Hal etmek: Halletmek
  • Zan: Zannımca
  • Af bekliyor. Affı bekliyor.

* Yan yana olan iki ünsüzden birinin sözcük kökünde birinin ekte olması durumunda bir türemeden söz edilemez.

Aşağıdaki sözcüklerde ünsüz türemesi yoktur:

  • "Sağlı sollu ataklar
  • Sattırmak, güzellik, sessiz, ittirmek, ıssız (sahipsiz)"

 

Yorumlar (1)Add Comment
0
...
yazar idil, Ekim 09, 2010
Hiç bir şey anlamadım. Siteniz berbat kusura bakmayın.

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
 

Kayıt - Giriş



Bunlari Biliyor musunuz?

Divan edebiyatında yalın Türkçe ile yazılmış gazellere "basitname" denir. Bunlara Türkî-i basit gazel de denir. Basitnamelerde Arapça ve Farsça sözcüklerle tamlamalar çok azdır.
Perşembe, 05/24/2012 11:33
Telif Hakkı © 2012 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.