1- "de" SÖZCÜĞÜ İLE "-de" EKİNİN YAZIMI

"De" bağlacı her zaman ayrı, "-de" ekiyse bitişik yazılır. "De" bağlacı BÜU'dan (büyük ünlü uyumundan) etkilenerek, "de" ya da "da" biçiminde yazılır; ancak sert ünsüz benzeşmesinden etkilenmez. Yani "te", "ta" biçiminde yazılamaz, "-de" eki ise hem BÜU'dan hem de sert ünsüz benzeşmesinden etkilenerek "-de, -da; -te, -ta" biçiminde yazılabilir.

* "De" nin sözcük mü (bağlaç mı) yoksa ek mi olduğunu anlayabilmek için şu yöntemler uygulanır:

Sözcükse;

1- Cümleden atıldığında anlam bozulmaz.

• Gel de birlikte gidelim. (Gel, birlikte gidelim.)
  
• Anlat da ne olduğunu bilelim. (Anlat, ne olduğunu bilelim.)

2- Cümlede, "başkaları gibi - başka şeyler gibi" anlamı kazanır.

3-Yerine "bile, dahi" bağlaçlarının getirilebilmesi gerekir.

Uyarı: Bir cümlede yer alan "de", bu kurallardan birine bile uysa, sözcüktür ve ayrı yazılır.

Örnek:

• Orada onu gördüm. (Doğru yazım - ek)
  
• Burası da güzelmiş. (Doğru yazım - sözcük)
  
• Sende kalmış kitabım. (Doğru yazım - ek)
  
• Sen de kitap mı aldın? (Doğru yazım - sözcük)
  
• Geçmiş te bize uğramamış. (Yanlış yazım "de" olacak)
  
• Geçmişte kaldı her şey. (Doğru yazım - ek)
  
• Ağaç ta bir kedi var. (Yanlış yazım - ek)